knotwilg

De Schenk

De geschiedenis van het gebied ‘De Schenk’ gaat terug naar het jaar 1100. Het is een karakteristiek Hollands polderlandschap met knotwilgen. Het gebied is een verbindingszone met een natuurvriendelijke oever. De Schenk kent nog mooie plekjes

Al sinds het jaar 1100 werd er veen ontgonnen wat overstromingen veroorzaakte. Voor een goede waterbeheersing waren kanalen nodig en molens die het water op peil hielden. Om het water op een doelmatige wijze te beheren ontstonden in het begin van de twaalfde eeuw de waterschappen. De Veen- en Binckhorstpolder viel onder het waterschap, dat tegenwoordig het Hoogheemraadschap Delfland is.

In ieder geval is er sinds de 13e eeuw  turf ( veen) gewonnen waardoor er problemen ontstonden met de afwatering. De Trekvliet die in 1344-45-14e eeuw gegraven is, liep van de Vliet naar het Spui om zowel handels waren als passagiers over te vervoeren. De Schenk, een waterverbinding, werd in 1403 gegraven tussen Den Haag en Leiden. Dit water scheidde de gemeenten Voorburg-Leidschendam en Den Haag. Met schuiten vervoerde men het veen, de brandstof, uit de polders richting stad. De veenkade in het centrum van Den Haag werd gebruikt om het veen te lossen. De Republiek der Zeven Verenigde Provinciën kon zo’n succes binnen de grenzen van de advanced organic economy hebben vanwege de grote makkelijk winbare veengebieden. Er zijn in de sloten aardewerke pijpjes gevonden vanaf de 15e eeuw.

De molen aan de Schenk dateert uit 1648 en was een van de drie molens die de Binckhorstpolder bemaalden. Met de 17e eeuwse  Nieuwe Veen –water- Molen die voor de bemaling van het boezem en polder niveau zorg droeg. De drie molens (Vliegermolen, Nieuwe Binckhorst molen en de Nieuwe veen molen hebben tot de bouw van het stoomgemaal in 1872 gezamenlijk gezorgd voor de waterhuishouding van de polders. Tot op de dag vandaag worden ze alleen nog in nood ingezet. Voor de aanleg van de wijk Mariahoeve is een ander gemaal gebouwd aan de Carel Reijnierszkade ±1957.

Mariahoeve later bebouwd ligt in het polderpeil-gebied lager dan de stad die op boezempeil wordt gehandhaafd. Bij en kleine stuw in de Schenk zie je het verschil.

Door de jaren heen is er veel veranderd. Er kwam steeds meer woningen en wegen bij in de 19e, 20e en 21e eeuw, die zorgen voor druk op het groen.

In 1843 kwam er een spoorlijn tussen Haarlem en Den Haag bij die op een dijkje is gelegen. Toen het veen verdrongen werd door de nieuwe brandstof, steenkolen, heeft men ook de verbinding verbroken. Het Schenkviaduct werd in 1939 gebouwd waardoor de sluis, die hier stond, is verdween.

Het spoorweg die dwars door de Mariahoeve heen liep, is voor de bouw van de nieuwe wijk opgeheven. Andere spoorlijnen naar Zoetermer en een dubbelspoor naar Leiden hebben dit gebied verandert, een groen oor ontstond bv tussen de sporen in.  Volkstuinverenigingen werden ertusen of ernaast aangelegd. De spoorweg tuinen voor werknemenrs bij het spoor zijn verdwenen.

De Voorburgse-Leidschendamse zijde van het spoor een weilanden gebied  waar je paarden zag galloperen werd in de jaren 70-80 volgebouwd.

De oude Nam fabriek (gas-olie) die met spoor verbonden was werd afgebroken ± 1975 ?.

Ook een oud spoorwachtershuis en verbindingsroutes verdwenen.

 

De geplande snelweg die van het Schenkviaduct naar de noordelijke randweg zou lopen heeft zeker 35,-25 jaar in de ijskast gezeten tot eind jaren 80 deze zou langs of over de Schenk en de molen aangelgd worden. Bij de Schenk Laan van Noi is in de jaren 90 veel gebouwd ( verdicht).

De koeien die voor de molen op hun weiland graasden verdwenen. Volkstuinen die verplaatst werden kwamen ervoor terug.

 

Doordat in 1996 een nieuwbouw appartementencomplex in de groenstrook tegenover het Finnenburg -Boekweitkamp werd gebouwd, door architect Fred Bos voor PGGM in rode baksteen, was het duidelijk dat er geen snelweg meer zou komen. Deze woningen door Amvest verhuurt in de vrije sector hebben helaas geen parkeergarage.

 

In de jaren 90 werd de Schenkstrook nog een landschappelijke hoofdstructuur genoemd.

Een fietspad werd aangelegd door de provincie langs de Schenk vanaf het ns station laan van noi via de molen tot aan de schipholboog met veel knotwilgen.

De molenbiotoop moest worden behouden.

 

 

Deze stadsboerderij “Reigershof” bestond in 2021, 45 jaar.

 

Hier kan jong en oud iets leren over het boeren buitenleven en zich even in de oude polder wanen.

De volkstuinen met een door de gemeente aangelegd natuurwandelpad en de stadsboerderij zijn vrij toegankelijk.

Ook vindt u hier het drassige weiland met zijn in 2005 ophoogde wandelpaadjes die verbonden zijn met bruggetjes. Dit gebied is zeer geschikt voor vogels die hier broeden omdat er salamanders padden, kikkers en een typische vegetatie van de drassige gronden bijvoorbeeld de gele dotters voorkomen er staan wilgen soorten  elzen en nog enkel  populieren.

Dit  gebied wordt ook wel een belangrijke  ecologische zone genoemd. Zo zijn glooiende, natuurvriendelijke oevers aangelegd, waar oeverplanten kunnen groeien. Plaatselijk zijn inhammen gemaakt waar moeras- soorten als riet en grote lisdodde kunnen groeien. De weilanden zijn omgevormd tot bloeiende hooilanden. In deze graslanden is een tweetal poelen aangelegd voor kikkers, padden en salamanders. Hier zitten ook vaak spitsmuizen. Ook zijn fiets- en wandelpaden aangelegd, om te kunnen genieten van deze bijzondere natuur in de stad. Er komen waardevolle vegetaties van vochtige graslanden voor, onder meer ter hoogte van Finnenburg en in de buurt van het Aegonplein ondertussen deels verhard. De zone langs de Schenk vormt een verbinding met het oude slagenlandschap van het veenweidegebied buiten de stad.

Tegenwoordig vormt het in Den Haag een groenstrook vanaf het Schenkviaduct ( het centrum) naar de Duivenvoordsese Polder en stroomt de Schenk via kleinere slootjes door het groen naar Leiden. Na de aanleg van de Noordelijke randweg was er geen verbinding meer Een duiker kwam er pas in ±2015 door toedoen van een van de tuinders. Wel was er aan de andere zijde van het spoor via de Voorburgse Leidschendamse kant waterdoorvoer, hier is bij  waterspoorpark“t Loo een waterberging gerealiseerd in de2017. Het is belangrijk om de natuurgebiedjes in de stad zoveel mogelijk met elkaar en met het buitengebied te verbinden. Zo wordt het leefgebied van planten en dieren groter en kunnen ze andere gebieden bereiken. Niet alleen langs de Schenk, maar ook langs de wegen en sportvelden in de wijk liggen groene elementen als watergangen, oevers, bermen en bomenrijen.

Zij vormen een verbinding met de grote groengebieden als Duivenvoordse polder het Haagse Bos, Reigersbergen, Marlot.

Helaas is er een tekort aan woningen en ziet men zich genoodzaakt in het groen te bouwen. Momenteel staan er over de Schenk dure herenhuizen “De tuinen van Wils” Maar ook sociale woningen zijn afgelopen jaar aan de andere kant nieuw gebouwd, waarbij de buurt vooral het behoud van de ecologische zone verdedigde. De ecologische zone is hier nu ± 50 meter. Helaas moesten er veel bomen wijken oa voor de aangetroffen japanse  duizendknoop. Het besef dat natuur goed doet zie je vooral ook in het centrum waar er veel hitte stress is.

Al een tijdje plannen zijn er plannen om het oude Schenkviaduct te slopen en de Schenk boven een tunnel terug te brengen, goed voor klimaat en leefbaarheid.

Bij de laan van noi komt nieuwbouw hier vraagt de natuur rond de schenkom aandacht.

 

Bij de omgevingsdienst is er een soorten managementplan opgesteld in juli – 2020.

 

https://omgevingsdiensthaaglanden.nl/files/wnb/Richtlijn_soortenmanagementplan_Wnb_ZH.pdf

Voor de nieuwbouw  van het zonnepark  bij het oor werd een eco-effecten scan gemaakt in 2015 omdat ze in het Ehs  een ecologische verbindingszone vormen. Door Aqua terra nova .

215085

/Aqua Terra Nova 301 FF/

JM 2 definitieve rapportage

18 mei  2015

1

INLEIDING

1.1

Aanleiding

Gemeente Den Haag, Dienst Stedelijke Ontwikkeling

beoogt een eerste herziening van het

bestemmingsplan Mariahoeve, wat betrekking heeft op een deelgebied gelegen tussen de Loolaan

en (trein)sporen. De herziening betreft het toestaan van meerdere functies, naast de huidige functie recreatie.

Voor deze herziening dient te worden onderzocht en of deze mogelijk is zonder het verstoren van de aanwezige flora en fauna

 

 

. In dit kader is de onderhavige Eco-effectscan uitgevoerd door AquaTerra Nova BV.

Doelstelling

De Eco effectscan heeft als doel te inventariseren of het project, de herziening, mogelijk in strijd is met de Flora en faunawet, Natuurbeschermingswet of de Ecologische Hoofdstructuur in de Wet ruimtelijke ordening.

.Hiertoe worden de effecten van de activiteiten op beschermde gebieden en soorten inzichtelijk gemaakt en wordt geadviseerd hoe te handelen in het kader van de natuurwetgeving.

 

Voor de vigerende wetgeving zie bijlage

Relevante verbodsbepalingen bij ruimtelijke inrichting en ontwikkelingen

Art 2 (zorgplicht); verplichting om schadelijke handelingen achterwege te laten, zoveel als

redelijkerwijs gevergd kan worden;

Art. 8:

verbod op het beschadigen etc. Van groeiplaatsen van beschermde planten;

Art. 9:

verbod op het doden, verwonden, vangen, opsporen

etc.  van beschermde dieren;

Art. 11:

verbod op het beschadigen, verstoren etc. van

verblijfplaatsen van beschermde dieren

Art. 12:

verbod op het beschadigen, vernielen en uitnemen van eieren van beschermde dieren.

 

Karakteristiek

In de Schenkstrook springt de Schenk het meest in het oog als waardevol natuurgebied. De Schenk werd 600 jaar geleden, in 1403, gegraven. Aan zijn oor- spronkelijke loop is nog maar weinig veranderd. Bij

de Schenk is rond 1995 veel gedaan om de inrichting te verbeteren. Zo zijn glooiende, natuurvriendelijke oevers aangelegd, waar oeverplanten kunnen groeien. Plaatselijk zijn inhammen gemaakt waar moeras- soorten als riet en grote lisdodde kunnen groeien. De weilanden zijn omgevormd tot bloeiende hooilanden. In deze graslanden is een tweetal poelen aangelegd voor kikkers, padden en salamanders. Hier zitten ook vaak spitsmuizen. Ook zijn ets- en wandelpaden aangelegd, om te kunnen genieten van deze bijzondere natuur in de stad. Er komen waardevolle vegetaties van vochtige graslanden voor, onder meer ter hoogte van Finnenburg en in de buurt van het Aegonplein. De zone langs de Schenk vormt een verbinding met het oude slagenlandschap van het veenweidegebied buiten de stad. Het is belangrijk om de natuurgebied- jes in de stad zoveel mogelijk met elkaar en met het buitengebied te verbinden. Zo wordt het leefgebied van planten en dieren groter en kunnen ze andere gebieden bereiken. Niet alleen langs de Schenk, maar ook langs de wegen en sportvelden in de wijk liggen groene elementen als watergangen, oevers, bermen en bomenrijen. Zij vormen een verbinding met de grote groengebieden als Haagse Bos, Marlot en Reigers-

Zone Schenkstrook

 

Dit delen:

Hubertine Langemeijer

voor meer info: zie ook www.KunstPost.n, www.LOOkatie364.nl en www.QuarantaineKunst.nl

Leave a Reply

Your email address will not be published.